
Błękit morza usiany gwiazdkami
Utkany z osadowych skał wapiennych i dolomitowych, które nadały mu krasowy krajobraz pełen jaskiń, jam, zapadlisk, kałuż, słonawych źródeł i żyznych dolin, Park Przyrody Archipelag Lastovo obejmuje 46 wysp, wysepek, skał i raf. Oprócz najbardziej wysuniętej na południe chorwackiej wyspy Lastovo park obejmuje także grupy wysp Lastovnjaci i Vrhovnjaci oraz wyspę Sušac. Zapuściło tu korzenie ponad 800 gatunków roślin, zamieszkuje go 175 gatunków ptaków, a fascynujący podwodny świat wzbogaca głębiny lastowskiego błękitu. Lastovo zostało uznane za park przyrody w 2006 roku. Po II wojnie światowej była to wyspa zarezerwowana tylko dla wojska, a turystyka zaczęła się rozwijać dopiero po 1988 roku, kiedy zniesiono zakaz wjazdu dla cudzoziemców.

Magiczne piękno archipelagu pod gwiazdami
Ukrywając ją przed oczami ciekawskich, natura nadała Lastovo i okolicznym wyspom magiczne piękno, zamieniając odległość w zaletę. Ponieważ gdy słońce zachodzi za horyzont, Park Przyrody Lastovo zamienia się w prawdziwe planetarium.
Oddalone od świetlnego zanieczyszczenia dużych miast, niebo jest tu usiane gwiazdami. Można tu gołym okiem wyraźnie zobaczyć Drogę Mleczną, gwiazdozbiory i planety. Czy może być coś piękniejszego i bardziej romantycznego niż leżenie na plaży, słuchanie szumów morza i patrzenie na oświetlony firmament?

Na terenie parku przyrody dziedzictwo naturalne i kulturowe przeplata się na 143 kilometrach kwadratowych powierzchni morskiej i 53 na 143 kilometrach kwadratowych powierzchni lądowej, tworząc doskonałą harmonię.
W bezpośredniej bliskości Lastova znajdują się wyspy Prežba, Mrčara, Kopist i Sušac. Grupy wysp Lastovnjaci i Vrhovnjaci tworzą pozostałe wysepki. Lastovo jest jedyną zamieszkałą wyspą archipelagu. Życie toczy się w miejscowościach Lastovo, Pasadur, Ubli, Skrivena Luka i Zaklopatica.
Lastovo posiada 46 wysp i wysepek, 46 kościołów i tyle samo pól. Na wyspie nie ma jadowitych węży, dlatego można ją zwiedzać pieszo lub na rowerze bez obaw. Morze w archipelagu jest krystalicznie czyste, w odcieniach błękitu i zieleni, a plaże Lastova są głównie dzikie, naturalne, skaliste i kamieniste, w cieniu sosnowych drzew, jak na przykład plaża w zatoce Zaglav na południowo-zachodniej stronie Lastova. Plażę żwirową szukajcie w Skrivena Luka, a jedyna piaszczysta plaża Saplun znajduje się na wysepce Mladine i można się tam dostać łodzią.
A gdzie znajdują się zatopione statki, gdzie jest gniazdo sokoła sępa, gdzie rosną łąki morskiej posidoni i jak dotrzeć do barokowej wioski rybackiej Lučica, odkryją wam przewodnicy w parku przyrody podczas rejsu po Lastowskich Wyspach. Te edukacyjne wycieczki trwają cztery godziny i dostępne są latem. Oprócz wody i ochrony przeciwsłonecznej, koniecznie zabierz ze sobą strój kąpielowy.

Lastovo jest jednym z najlepiej zachowanych obszarów botanicznych w Morzu Śródziemnym.
Gęste lasy dominowane przez sosnę alepską i dąb korkowy pokrywają 70 procent parku przyrody Lastowskie Wyspy. Na niewielkim obszarze Lastova i Prežby rośnie 23 gatunki storczyków. Bogactwo roślinności wzbogacają endemiczne gatunki, takie jak traganek grzebieniasty i trawa pampasowa.
Wiele ptaków wędrownych wybrało Lastowskie Wyspy na swoje miejsce zamieszkania. Gniazdują tu rzadkie ptaki morskie, takie jak Burzyk balearski i Burzyk żółtodzioby, podczas gdy sokoły skalne i sokoły sępowe wybrały odludne klify jako swoje siedliska. Na grupach wysp w składzie Lastowskich Wysp, Lastovnjaci i Vrhovnjaci, znajdują się gniazda 70 procent chorwackiej zagrożonej populacji mewy śródziemnomorskiej.
Oprócz lądu flora i fauna Lastowskich Wysp bujnie rozwijają się także w podwodnym świecie, co cieszy miłośników głębin.
Bogactwo akwenów morskich obejmuje aż 248 gatunków roślin morskich, czerwone koralowce, wąsate homary, różne ryby i wiele innych gatunków. Jeśli chcecie spróbować swoich sił w wędkarstwie na Lastowskich Wyspach, licencję wędkarską można uzyskać w Instytucji Publicznej Parku Przyrody.
Bogate dziedzictwo kulturowe Lastowskich Wysp przejawia się w architekturze sakralnej i świeckiej oraz w stanowiskach archeologicznych, ale prawdziwą atrakcją są unikalne lastowskie fumari, czyli kominy.
Są różnej wielkości, o dziwacznych zdobieniach i nie ma dwóch identycznych. To prawdziwe małe dzieła sztuki. Ozdabiają dachy domów w starej części osady Lastovo, we wnętrzu wyspy. Samo miejsce Lastovo, jedyne na wyspie, które nie leży nad morzem, ze względu na swoją unikalną renesansową architekturę i amfiteatralny sposób budowy, od 2005 roku jest chronioną jednostką kulturowo-historyczną.
Lastowskie fumari i ogrody pełne roślinności śródziemnomorskiej można zobaczyć z punktu widokowego na wzgórzu Hum, atrakcyjnego miejsca na Instagramowe selfie. Znajduje się na wysokości 417 m n.p.m. i jest najwyższym punktem wyspy. W pobliżu punktu widokowego znajdują się także kaplica św. Jurja z XV wieku oraz opuszczone koszary.
Na wyspie Lastovo jest ponad 200 kilometrów oznakowanych szlaków pieszych. Prowadzą one do punktów widokowych, z których rozciąga się zachwycający widok od archipelagu Lastowskiego do wysp Mljet, Korčula, Pelješac i Vis. Przy dobrej pogodzie z punktu widokowego na południowej stronie wyspy, Galičina, widać także Mala i Velika Palagruža oraz wybrzeże Włoch. Z punktu widokowego Galičina roztacza się również najpiękniejszy widok na gwiaździste niebo Lastova.
Niematerialne dobro kulturowe Republiki Chorwacji, Lastovski Poklad, to tradycja licząca ponad pięć wieków. Niezależnie od tego, na jaki dzień tygodnia przypada, okres karnawałowy na wyspie zawsze zaczyna się świętem św. Antuna, 17 stycznia. Lastovski Poklad trwa do Środy Popielcowej. Odbywa się zgodnie z określonymi zasadami i procedurami, obejmuje kolorowe kostiumy, muzykę i taniec. Uczestniczą w nim wszyscy mieszkańcy, a turyści przybywają z całego świata.

Legenda głosi, że najdalej na wschód wysunięta wyspa archipelagu Lastovo, Glavat, powstała w wyniku sporu między bogami Olimpu o to, która wyspa jest piękniejsza – Lastovo, Korčula czy Mljet. Posejdon dlatego wysłał swojego pomocnika, aby na miejscu ustalił prawdę. Wynurzywszy się z głębin, pomocnik obserwując wszystkie trzy wyspy, nie mógł podjąć decyzji, więc bogowie ukarali go, zamieniając w kamień. W ten sposób powstała wyspa Glavat, na której w 1884 roku zbudowano latarnię morską.
Dwanaście mil morskich na zachód od Lastova, na najwyższym szczycie południowej części wyspy Sušac, w 1878 roku zbudowano latarnię morską Sušac. Kamienny budynek z wieżą został wzniesiony w dzikim pięknie przyrody, na wysokości 80 m n.p.m.
Dla wyjątkowego doświadczenia błękitu, wybierzcie się do Skrivena Luka. Tam, od 1839 roku, znajduje się latarnia morska Struga na przylądku o tej samej nazwie. Została zbudowana na krawędzi klifu, 90 m n.p.m. Plaża należąca do latarni morskiej jest wybetonowana i pełni funkcję przystańi, a jej cechą charakterystyczną jest głębsze morze.

Do portu Ubli na najbardziej oddalonej wyspie chorwackiej części Adriatyku można dostać się katamaranem ze Splitu, a podróż trwa trzy i pół godziny. Można też popłynąć promem, ale podróż zajmie około pięciu godzin. Linia promowa z Dubrownika jest również czynna przez cały rok. Park Przyrody Lastowskie Wyspy nie ma oficjalnych wejść, a wstęp jest bezpłatny, chyba że przypłynęliście własną łodzią lub zdecydujecie się na wycieczkę z przewodnikiem. Cennik i usługi dostępne są na oficjalnej stronie Parku Przyrody Lastovsko otočje.
Hotel Solitudo jest jedynym hotelem na wyspie, a oprócz niego można znaleźć noclegi w dwóch kampingach oraz w unikalnych lastowskich domkach. Restauracje na Lastovo serwują świeże ryby i owoce morza, przyprawiane oliwą z lastowskich oliwek – autochtonicznej, pikantnej i aromatycznej oliwy najwyższej jakości.
Przeżyjcie magię pod gwiazdami w ukrytym raju Adriatyku – Parku Przyrody Lastowskie Wyspy.
| Web: |
|---|