

Dziko rosnąca krzewiasta roślina o rozpoznawalnej fioletowej barwie to odporna, piękna i pachnąca lawenda, która rośnie na całym naszym wybrzeżu, nawet w trudno dostępnych miejscach.
Znana również jako lavandula, despik lub lefendel lub po łacinie Lavandula angustifola i Lavandula latifolia, lawenda jest popularną rośliną sadzoną często w ogrodach, bo przyciągającą pszczoły i motyle, co pomaga przy zapylaniu innych roślin rosnących w jej pobliżu. Aby się udała, lawenda potrzebuje dużo słońca, zaś o wiele mniej potrzebna jest jej woda, gdyż bez niej może przetrwać przez dłuższy czas. Klasyczna lawenda dobrze znosi nawet niskie temperatury, stąd z wybrzeża rozprzestrzeniła się również na kontynentalną część Chorwacji, gdzie sadzi się ją z uwagi na jej piękny wygląd i korzyści jakie ma dla świata roślinnego wokół siebie.
Choć często zastępuje się ją lawendą pośrednia, rośliną która ją przypomina, ale której krzaczek jest większy, a kolor kwiatów jaśniejszy, lawenda jest jednak intensywniej fioletowa, ma mocniejszy zapach i mniejszy krzaczek który zakwita w czerwcu. Z drugiej strony, lawenda pośrednia to hybryda kwitnąca od początku lipca do końca sierpnia i jest ceniona, gdyż jest bogata w olejki eteryczne wykorzystywane często w przemyśle kosmetycznym.
W historii lawenda była często używana jako środek do mycia twarzy, ciała oraz do prania, a ze względu na swój zapach i olejki eteryczne była także ceniona jako roślina lecznicza. Jej dobroczynne cechy w medycynie ludowej wykorzystywano z jednej strony przy przygotowywaniu herbaty, która łagodzi dolegliwości takie jak zaburzenia trawienne, przeziębienie, skurcze mięśni, a służyła ona również jako pomoc przy problemach z układem oddechowym. Lawendowego olejku eterycznego wciąż używa się przy bólu głowy, oparzeniach i podobnych problemach skórnych.
Zebrane przed kwitnięciem, świeże lub nawet suszone liście lawendy, w gastronomii używane są jako przyprawa do dań z ryb czy jagnięciny. Lawendę można też dodawać do sosów, a także dań jednogarnkowych, zaś szczególnie interesujący aromat nadaje octowi. Listeczki lawendy są doskonałym dodatkiem również do świeżych sałatek, zaś jej kwiatki mogą zostać wykorzystane do przygotowania deserów. Słodkawy smak i silny zapach to powody, dla których należy się z nią obchodzić ostrożnie, aby nie zawładnęła smakiem potrawy, do której jest dodawana, ale stanowi ona też niespodziewany dodatek do kremów, lodów i tortów, jak również do cukru, który można aromatyzować właśnie całymi kwiatkami lawendy.